Co to jest cukrzyca?
Diabetes mellitus (cukrzyca) jest to metaboliczne zaburzenie węglowodanów, które prowadzi do niedoboru insuliny, a w konsekwencji do hiperglikemii. Insulina to hormon wytwarzany przez trzustkę i uwalniany do krwioobiegu. Tam odpowiada za kierowanie glukozy, której organizm używa jako dostawcy energii, do komórek.
Cukrzyca typu 1
Cukrzyca typu 1 to autoimmunologiczne zaburzenie metaboliczne, w którym komórki ß trzustki funkcjonują tylko częściowo lub wcale. Prowadzi to do niedoboru insuliny, co sprawia, że nie jest możliwe usunięcie glukozy z krwi. Ten typ cukrzycy jest nieuleczalny i wymaga nie tylko dożywotniego leczenia, lecz także regularnej kontroli poziomu cukru we krwi oraz zdrowego żywienia zwierzęcia.
Cukrzyca typu 1 częściej występuje u psów.
Cukrzyca typu 2
W cukrzycy typu 2 trzustka nadal produkuje insulinę, ale występuje oporność na ten hormon. Zazwyczaj ta postać choroby zaczyna się podstępnie, a zwierzę wykazuje jedynie łagodne objawy lub nie wykazuje ich wcale. Ponieważ organizm reaguje na podwyższony poziom cukru we krwi zwiększoną produkcją insuliny, komórki ją produkujące są w dłuższej perspektywie przeciążone. Produkcja zostaje zatrzymana i ostatecznie prowadzi to do niedoboru insuliny.
Jeśli cukrzyca zostanie wcześnie wykryta i można ją leczyć za pomocą odpowiedniego żywienia i tabletek, istnieje szansa na jej odwrócenie - nie jest to jednak gwarantowane.
Diagnostyka
Ostateczną diagnozę może postawić jedynie lekarz weterynarii po dokonaniu badań i otrzymaniu niezawodnych i wiarygodnych wyników różnych wartości krwi i moczu.
Podwyższony poziom glukozy nie zawsze świadczy o obecności cukrzycy. Ponieważ zwłaszcza koty są bardzo podatne na stres, często wystarcza wizyta u weterynarza lub podróż samochodem, aby osiągnąć podejrzany poziom glukozy we krwi. Nie jest to jednak powód do niepokoju i nie wymaga leczenia insuliną. Jeśli stres zmniejszy się, poziom cukru we krwi samoczynnie wróci do normalnego zakresu.
Wartości prawidłowe
| Glukoza | Fruktozamina | Ketony | |
| Kot | 3,05 - 6,1 mmol/l | 374 µmol |
0,0 - 0,5 mmol/l |
| Pies | 3,1 - 6,9 mmol/l | 340 µmol | 0,0 - 0,5 mmol/l |
Terapia
Regularna i rzetelna terapia jest podstawowym warunkiem uniknięcia powikłań i długotrwałych konsekwencji, jakie może nieść za sobą cukrzyca.
Glukometry weterynaryjne
Akcesoria do pomiaru stężenia glukozy we krwi
Komplikacje
Szczególnie na początku leczenia istnieje ryzyko wystąpienia określonych powikłań, które mogą szybko doprowadzić zwierzę do sytuacji zagrażającej jego życiu. W przypadku utrzymywania się lub pogorszenia typowych objawów lub pojawienia się nowych, szybkie działanie ma ogromne znaczenie.
Kwasica ketonowa
Kwasica ketonowa to stan zwiększonej kwasowości krwi i występuje u zwierząt nieleczonych lub niewłaściwie leczonych. Przyczyną kwasicy ketonowej jest tworzenie się ciał ketonowych. Choroba ta może doprowadzić zwierzę do stanu zagrażającego jego życiu. Jeśli do typowych objawów cukrzycy doda się poniższe oznaki, istnieje duże prawdopodobieństwo wystąpienia kwasicy:
- Odmowa jedzenia
- Oddech acetonowy
- Wymioty
- Apatia
- Zapaść
W takim przypadku konieczne jest natychmiastowe wdrożenie leczenia u psa i kota, w którym u zwierzęcia stosuje się infuzje, wyrównanie elektrolitów oraz podawanie insuliny krótko działającej w postaci kroplówki ciągłej. Po ustąpieniu kwasicy można kontynuować leczenie - takie jak u normalnego diabetyka.
Hipoglikemia
Hipoglikemia (niedocukrzenie) jest zazwyczaj spowodowana przedawkowaniem insuliny. W takiej sytuacji poziom cukru we krwi spada zbyt nisko i prowadzi do wystąpienia następujących objawów:
- Osłabienie
- Wymioty
- Zaburzenia równowagi/Przewracanie się
- Drżenie
- Zapaść
- Omdlenia
W przypadku tych objawów nigdy nie należy wstrzykiwać insuliny. Przy podejrzeniu niedocukrzenia należy natychmiast podać zwierzęciu posiłek oraz trochę roztworu cukru do pyska. Dla pewności należy skontaktować się także z lekarzem weterynarii. W przypadku niepowodzenia podania roztworu cukru, istnieje możliwość dożylnego podania roztworu glukozy.